Phương pháp luận: nguồn giá và cách chúng tôi tính toán
Một trang so sánh giá chỉ đáng tin khi bạn biết con số đến từ đâu và được xử lý thế nào. Trang này công khai toàn bộ cách SoSánhBạc thu thập, phân loại, tính toán và trình bày giá bạc, kèm nguồn cụ thể, tần suất cập nhật và các ngưỡng xử lý, để bạn tự kiểm chứng.
Giá lấy từ đâu
Chúng tôi không tự đặt ra giá, không thương lượng hay nhận giá ưu đãi từ bất kỳ hãng nào. Mọi con số đều lấy từ nguồn công khai và mỗi dòng giá trên trang luôn ghi rõ thời điểm lấy. Cụ thể có ba nhóm nguồn:
- Giá các hãng trong nước: đọc tự động từ bảng niêm yết chính thức trên trang giá của từng thương hiệu, gồm Phú Quý (giabac.phuquygroup.vn), Ancarat (giabac.ancarat.com) và DOJI. Đây đúng là mức giá hãng công bố cho khách, không qua chỉnh sửa.
- Giá bạc và vàng thế giới: lấy từ nhà cung cấp dữ liệu kim loại quý metals.dev, độ trễ tối đa khoảng 60 giây so với thị trường quốc tế. Giá vàng dùng để tính tỷ lệ vàng/bạc. Khi nguồn chính tạm gián đoạn, hệ thống tự chuyển sang nguồn dự phòng (giá hợp đồng tương lai bạc và vàng trên Yahoo Finance) để giá không bị đứng; lúc đó trang trạng thái dữ liệu sẽ ghi rõ đang dùng nguồn dự phòng.
- Tỷ giá USD/VND: lấy từ nguồn tỷ giá quốc tế open.er-api.com, dùng để quy đổi giá thế giới sang tiền Việt. Đây là tỷ giá tham chiếu, không phải tỷ giá mua bán tại quầy của ngân hàng.
Tần suất cập nhật và vì sao trang tải nhanh
Mỗi loại dữ liệu được làm mới theo nhịp riêng, đủ sát thực tế mà không gây tải vô ích lên nguồn:
- Giá thế giới và tỷ giá: làm mới mỗi 20 phút, các ngày thường từ thứ Hai đến thứ Sáu, vì thị trường kim loại quý quốc tế nghỉ cuối tuần.
- Giá các hãng trong nước: làm mới mỗi 15 phút, tất cả các ngày.
Một bộ phận chạy nền tách riêng lo toàn bộ việc gọi các nguồn trên rồi tính sẵn kết quả. Trang web bạn xem chỉ đọc lại số đã tính. Nhờ vậy bạn không bao giờ phải chờ một nguồn bên ngoài, trang tải nhanh kể cả khi một nguồn nào đó đang chậm hay tạm gián đoạn.
Phân loại sản phẩm để so cho công bằng
Đây là nguyên tắc quan trọng nhất. Chúng tôi chỉ đặt cạnh nhau những sản phẩm cùng một nhóm, xác định bằng hai yếu tố:
- Độ tinh khiết: ví dụ bạc 999 so với bạc 999, không trộn với bạc 925.
- Mốc khối lượng: ví dụ một lượng so với một lượng, không so với một kilôgam.
Hình thái sản phẩm như miếng, thỏi hay ép vỉ chỉ là cách đóng gói, chúng tôi không dùng để chia nhóm. Miếng và thỏi đều là bạc 999 ở các mốc khối lượng khác nhau, nên được xếp theo độ tinh khiết và khối lượng chứ không theo hình dáng. Hiện trang so sánh các nhóm: bạc 999 một lượng (nhóm chính), bạc 999 năm lượng và bạc 999 một kilôgam. Các mốc khác sẽ bổ sung khi có đủ dữ liệu từ các hãng.
Cách tính các con số
Các con số phái sinh đều được tính lại từ giá gốc theo công thức rõ ràng, không có bước nào do người chỉnh tay:
- Chênh lệch mua-bán (spread) bằng giá bán ra trừ giá mua vào của cùng một hãng cho cùng một sản phẩm. Phần trăm spread bằng chênh lệch chia cho giá mua vào.
- Premium (chênh giá nội địa với thế giới) bằng giá nội địa mỗi gram trừ giá thế giới quy đổi cùng đơn vị, rồi chia cho giá thế giới.
- Chi phí trọn vòng là phần bạn mất khi mua rồi bán lại ngay, gồm chênh lệch mua-bán cộng phần trả cao hơn giá thế giới. Điểm hòa vốn là mức giá hãng mua vào phải tăng thêm để bán lại không lỗ, bằng spread chia cho giá mua vào.
- Tỷ lệ vàng/bạc bằng giá vàng thế giới mỗi ounce chia cho giá bạc thế giới mỗi ounce.
- Beta của bạc so với vàng đo độ nhạy biến động của bạc theo vàng, lấy vàng làm thước đo (beta của vàng bằng 1). Trước hết tính biến động phần trăm theo phiên của giá vàng và bạc thế giới, rồi lấy beta bằng hiệp phương sai giữa biến động bạc và biến động vàng, chia cho phương sai biến động vàng, trên cửa sổ 90 phiên giao dịch gần nhất. Beta trên 1 nghĩa là bạc khuếch đại nhịp của vàng, dưới 1 là dịu hơn. Chúng tôi tính trên các phiên giao dịch thật (cuối tuần và ngày lễ không có giá nên tự động bị loại). Kèm theo còn có hệ số tương quan (mức độ bạc đi cùng chiều với vàng) và tỷ lệ biên độ dao động (độ lệch chuẩn biến động bạc chia cho vàng). Đây là số liệu lịch sử, thay đổi theo thời gian, không phải dự báo.
Khi đánh dấu giá tốt nhất trong bảng, chúng tôi chỉ nêu sự thật về dữ liệu: hãng nào có giá mua vào cao nhất, giá bán ra thấp nhất, chênh lệch thấp nhất. Chúng tôi không xếp hạng kiểu nên mua hãng nào, vì mỗi mục tiêu mua bán lại hợp với một hãng khác nhau.
Dữ liệu cũ, ngày nghỉ và nguồn lỗi
Dữ liệu không phải lúc nào cũng về đúng hạn. Chúng tôi đặt các ngưỡng cụ thể và xử lý nhất quán:
- Giá thế giới quá 25 phút chưa làm mới: gắn nhãn cảnh báo (giá thế giới được làm mới mỗi 20 phút trong phiên).
- Giá một hãng quá 24 giờ chưa làm mới: gắn nhãn cảnh báo và tạm loại khỏi việc đánh dấu giá tốt nhất.
- Giá một hãng quá 48 giờ do nguồn lỗi kéo dài: ẩn dòng đó kèm ghi chú, thay vì để con số cũ gây hiểu nhầm.
- Khi một giá mới về lệch bất thường so với giá cũ, hệ thống giữ giá cũ và báo động nội bộ để kiểm tra, không ghi đè bằng con số đáng ngờ.
Chúng tôi phân biệt ngày nghỉ với nguồn lỗi. Cuối tuần và ngày lễ, giá cũ là trạng thái bình thường vì thị trường đóng cửa; trang ghi rõ đây là giá chốt phiên gần nhất và không coi là lỗi. Chỉ khi nguồn thực sự hỏng trong ngày giao dịch, hệ thống mới báo động và xử lý theo các ngưỡng trên.
Đơn vị và quy đổi
Giá trong nước hiển thị bằng tiền Việt theo gram và theo lượng, dùng dấu chấm phân cách hàng nghìn cho dễ đọc. Giá thế giới có cả mức gốc bằng USD mỗi troy ounce lẫn bản quy đổi sang tiền Việt. Các mốc quy đổi dùng quy ước: một lượng bằng một cây bằng 37,5 gram, một chỉ bằng 3,75 gram, một kilôgam bằng 1000 gram, một troy ounce bằng khoảng 31,1035 gram.
Thuế giá trị gia tăng (VAT) đã nằm trong giá niêm yết của các hãng, nên chúng tôi không cộng thêm phần trăm nào vào giá hiển thị. Với mốc 5 lượng, các hãng niêm yết thỏi theo đúng đơn giá mỗi lượng, nên giá nguyên thỏi 5 lượng bằng giá một lượng nhân năm, và chênh lệch mua-bán theo phần trăm ở mốc 5 lượng bằng với mốc một lượng.
Trung lập và cách chúng tôi kiếm tiền
SoSánhBạc không bán bạc, không thuộc thương hiệu nào, và không nhận tiền để đẩy giá hay xếp một hãng lên trên hãng khác. Bảng so sánh chỉ trình bày dữ liệu khách quan đúng như nguồn công bố.
Trang duy trì bằng quảng cáo hiển thị và liên kết tiếp thị. Những phần này luôn được tách bạch và gắn nhãn rõ ràng với dữ liệu giá. Việc kiếm tiền không ảnh hưởng đến cách chúng tôi thu thập, tính toán hay sắp xếp số liệu; nếu một liên kết tiếp thị mâu thuẫn với dữ liệu khách quan, dữ liệu luôn được ưu tiên.
Giới hạn và báo lỗi
Giá niêm yết có thể chênh với giá thực tế tại từng điểm bán và từng thời điểm, do chính sách riêng của mỗi cửa hàng. Số liệu trên trang phục vụ mục đích tham khảo và so sánh, không thay thế cho báo giá trực tiếp khi bạn giao dịch. Nếu phát hiện một con số có vẻ sai, rất mong bạn báo cho chúng tôi qua trang liên hệ để kiểm tra và sửa.
Bạn có thể quay lại xem bảng giá bạc hôm nay, đối chiếu chênh lệch mua bán giữa các hãng hoặc tìm hiểu thêm ở mục kiến thức.
Trang phương pháp luận này sẽ được cập nhật mỗi khi chúng tôi thay đổi nguồn dữ liệu hoặc cách tính.